Πόνος στη μέση και στο πόδι: Τι σημαίνει & τι να κάνετε

Ο πόνος στη μέση και στο πόδι είναι ένα από τα πιο συχνά συμπτώματα που οδηγούν έναν άνθρωπο να αναζητήσει ιατρική συμβουλή. Μπορεί να ξεκινήσει ξαφνικά μετά από ένα σκύψιμο, μια απότομη κίνηση ή την άρση βάρους, αλλά μπορεί επίσης να εμφανιστεί σταδιακά, χωρίς σαφή αιτία. Κάποιοι ασθενείς τον περιγράφουν σαν «τράβηγμα» που ξεκινά από τη μέση και κατεβαίνει στον γλουτό, στον μηρό, στη γάμπα ή ακόμη και μέχρι το πέλμα. Άλλοι νιώθουν κάψιμο, μούδιασμα, μυρμήγκιασμα ή ένα αίσθημα ηλεκτρικού ρεύματος κατά μήκος του ποδιού.

Αν και πολλές φορές ο πόνος στη μέση είναι μυϊκής αιτιολογίας και υποχωρεί με ξεκούραση, σωστή κινητοποίηση και απλές οδηγίες, ο πόνος που επεκτείνεται στο πόδι συχνά δείχνει ότι υπάρχει ερεθισμός ή πίεση κάποιου νεύρου. Αυτό δεν σημαίνει απαραίτητα ότι υπάρχει κάτι επικίνδυνο, αλλά σημαίνει ότι το σύμπτωμα χρειάζεται σωστή αξιολόγηση, ειδικά όταν επιμένει, επιδεινώνεται ή συνοδεύεται από μούδιασμα και αδυναμία.

Γιατί ο πόνος από τη μέση φτάνει μέχρι το πόδι;

Για να καταλάβουμε γιατί ο πόνος μπορεί να ξεκινά από τη μέση και να κατεβαίνει στο πόδι, πρέπει να δούμε με απλό τρόπο τον ρόλο των νεύρων. Από τη σπονδυλική στήλη εξέρχονται νεύρα που μεταφέρουν μηνύματα από και προς τα κάτω άκρα. Αυτά τα νεύρα ελέγχουν την αίσθηση, την κίνηση και μέρος της λειτουργικότητας των ποδιών. Όταν ένα νεύρο πιέζεται ή ερεθίζεται κοντά στην έξοδό του από τη σπονδυλική στήλη, ο πόνος δεν μένει απαραίτητα στη μέση. Μπορεί να ακολουθήσει την πορεία του νεύρου και να γίνει αισθητός σε απομακρυσμένα σημεία, όπως ο γλουτός, το πίσω μέρος του μηρού, η γάμπα ή το πέλμα.

Αυτός ο πόνος συχνά ονομάζεται ισχιαλγία, όταν αφορά το ισχιακό νεύρο ή τις νευρικές ρίζες που συμβάλλουν στον σχηματισμό του. Η ισχιαλγία δεν είναι διάγνωση από μόνη της, αλλά περιγραφή συμπτώματος. Δηλαδή, λέει πού πονά ο ασθενής και πώς ακτινοβολεί ο πόνος, όχι απαραίτητα ποια είναι η αιτία. Μία από τις συχνότερες αιτίες είναι η δισκοκήλη, όμως δεν είναι η μόνη. Η σπονδυλική στένωση, οι εκφυλιστικές αλλοιώσεις, η μυϊκή πίεση ή άλλοι μηχανισμοί μπορεί επίσης να προκαλέσουν παρόμοια εικόνα. Η NICE περιγράφει την οσφυαλγία και την ισχιαλγία ως καταστάσεις που χρειάζονται αξιολόγηση με βάση τα συμπτώματα, τη λειτουργικότητα και την πιθανότητα σοβαρότερων αιτιών.

Οι πιο συχνές αιτίες που εκδηλώνεται πόνος στη μέση και στο πόδι

Η δισκοκήλη είναι μία από τις πιο γνωστές αιτίες πόνου που ξεκινά από τη μέση και κατεβαίνει στο πόδι. Οι μεσοσπονδύλιοι δίσκοι βρίσκονται ανάμεσα στους σπονδύλους και λειτουργούν σαν φυσικά «μαξιλάρια» που απορροφούν κραδασμούς. Όταν ένα τμήμα του δίσκου μετατοπιστεί προς τα πίσω ή προς το πλάι, μπορεί να πιέσει μια νευρική ρίζα. Τότε ο ασθενής μπορεί να νιώσει έντονο πόνο, κάψιμο, μούδιασμα ή αδυναμία στο πόδι.

Μια άλλη συχνή αιτία να εμφανιστεί πόνος στη μέση και στο πόδι είναι η σπονδυλική στένωση. Σε αυτή την περίπτωση, ο χώρος από τον οποίο περνούν τα νεύρα γίνεται πιο στενός, συνήθως λόγω εκφυλιστικών αλλαγών, οστεοφύτων, πάχυνσης συνδέσμων ή συνδυασμού παραγόντων. Ο πόνος στη μέση και στο πόδι μπορεί να εμφανίζεται κυρίως κατά το περπάτημα ή την ορθοστασία και να βελτιώνεται όταν ο ασθενής κάθεται ή σκύβει ελαφρώς προς τα εμπρός. Αυτή η εικόνα διαφέρει από την οξεία ισχιαλγία λόγω δισκοκήλης, όμως ο ασθενής μπορεί να τη βιώνει επίσης ως πόνο που κατεβαίνει στο πόδι.

Υπάρχουν και περιπτώσεις όπου ο πόνος στη μέση και στο πόδι οφείλεται σε μυϊκή δυσλειτουργία, έντονο σπασμό ή πίεση σε περιφερικό επίπεδο. Για παράδειγμα, η κακή στάση, η αδυναμία των μυών του κορμού, η παρατεταμένη καθιστική θέση ή η υπερφόρτιση της λεκάνης και των γλουτιαίων μυών μπορεί να προκαλέσουν πόνο που μοιάζει με νευρικό. Ωστόσο, όταν υπάρχει πόνος που ακτινοβολεί κάτω από το γόνατο, μούδιασμα ή μυϊκή αδυναμία, είναι σημαντικό να αποκλειστεί η πίεση νεύρου στη σπονδυλική στήλη.

Πότε ο πόνος είναι ανησυχητικός;

Οι περισσότερες περιπτώσεις πόνου στη μέση, ακόμη και όταν συνοδεύεται από ενόχληση στο πόδι, δεν είναι επείγον περιστατικό. Υπάρχουν όμως συγκεκριμένα σημεία που χρειάζονται άμεση ιατρική εκτίμηση. Αν ο πόνος στη μέση και στο πόδι συνοδεύεται από έντονη ή προοδευτική αδυναμία στο πόδι, δυσκολία στο περπάτημα, απώλεια ελέγχου της ούρησης ή της αφόδευσης, μούδιασμα στην περιοχή των γεννητικών οργάνων ή του περινέου, τότε ο ασθενής πρέπει να αναζητήσει άμεσα ιατρική βοήθεια.

Ιδιαίτερη προσοχή χρειάζεται το σύνδρομο ιππουρίδας, μια σπάνια αλλά σοβαρή κατάσταση κατά την οποία πιέζονται νευρικές ρίζες χαμηλά στη σπονδυλική στήλη. Τα συμπτώματα μπορεί να περιλαμβάνουν διαταραχές στην ούρηση, ακράτεια, μούδιασμα και σοβαρή νευρολογική επιβάρυνση. 

Ανησυχητικός είναι επίσης ο πόνος στη μέση και στο πόδι που επιδεινώνεται συνεχώς παρά τη θεραπεία, ο πόνος που εμφανίζεται μετά από σοβαρό τραυματισμό, ο πόνος που συνοδεύεται από πυρετό ή ανεξήγητη απώλεια βάρους, καθώς και ο πόνος σε ασθενείς με ιστορικό κακοήθειας ή σοβαρής λοίμωξης. Σε αυτές τις περιπτώσεις, χρειάζεται στοχευμένη διάγνωση.

Δισκοκήλη χειρουργείο ή όχι: πότε χρειάζεται πιο εξειδικευμένη αξιολόγηση

Όταν ο πόνος στη μέση και στο πόδι επιμένει, συνοδεύεται από μούδιασμα ή προκαλεί δυσκολία στη βάδιση, ο ασθενής συχνά αναρωτιέται αν το πρόβλημα μπορεί να αντιμετωπιστεί συντηρητικά ή αν χρειάζεται επέμβαση. Η απορία αν χρειάζεται η δισκοκήλη χειρουργείο ή όχι δεν απαντάται μόνο από τη μαγνητική τομογραφία, αλλά από τον συνδυασμό συμπτωμάτων, νευρολογικής εξέτασης και λειτουργικής επιβάρυνσης.

Σε αρκετές περιπτώσεις, η δισκοκήλη μπορεί να αντιμετωπιστεί με φαρμακευτική αγωγή, φυσικοθεραπεία και τροποποίηση δραστηριοτήτων. Όταν όμως υπάρχει έντονος πόνος που δεν υποχωρεί, μυϊκή αδυναμία ή προοδευτική επιδείνωση, απαιτείται αξιολόγηση από εξειδικευμένο χειρουργό σπονδυλικής στήλης, ώστε να διαπιστωθεί αν υπάρχει πίεση νεύρου που χρειάζεται πιο στοχευμένη αντιμετώπιση. Η αρχική αντιμετώπιση της δισκοκήλης στη μέση είναι συνήθως μη χειρουργική, όμως η απόφαση να πραγματοποιηθεί για τη δισκοκήλη χειρουργείο μπορεί να εξεταστεί όταν η συντηρητική αγωγή δεν προσφέρει την επιθυμητή ανακούφιση ή όταν υπάρχουν σοβαρότερα συμπτώματα.

Διαβάστε εδώ το άρθρο που υπογράφει ο κορυφαίος χειρουργός σπονδυλικής στήλης Δρ. Θεολόγος Θεολόγου αναφορικά με το αν χρειάζεται η δισκοκήλη χειρουργείο ή όχι: Δισκοκήλη χειρουργείο ή όχι; Τι να επιλέξετε

Πρώτα βήματα αντιμετώπισης στο σπίτι

Όταν ο πόνος στη μέση και στο πόδι είναι ήπιος έως μέτριος και δεν υπάρχουν ανησυχητικά νευρολογικά συμπτώματα, ο ασθενής μπορεί αρχικά να ακολουθήσει ορισμένα απλά βήματα. Η πλήρης ακινησία για πολλές ημέρες συνήθως δεν βοηθά. Αντίθετα, η ήπια κινητοποίηση, το περπάτημα σε ανεκτό βαθμό και η αποφυγή κινήσεων που επιδεινώνουν έντονα τον πόνο μπορούν να συμβάλουν στη σταδιακή βελτίωση. Η ξεκούραση μπορεί να είναι χρήσιμη για μικρό χρονικό διάστημα, αλλά δεν πρέπει να μετατρέπεται σε παρατεταμένη κατάκλιση.

Η εφαρμογή θερμότητας ή ψυχρού επιθέματος μπορεί να ανακουφίσει προσωρινά, ανάλογα με το τι ταιριάζει στον ασθενή. Η φαρμακευτική αγωγή, όπως αναλγητικά ή αντιφλεγμονώδη, πρέπει να λαμβάνεται μόνο σύμφωνα με τις οδηγίες γιατρού, ειδικά σε άτομα με γαστρεντερικά, νεφρικά, καρδιολογικά προβλήματα ή σε όσους λαμβάνουν αντιπηκτικά. Παράλληλα, η σωστή στάση στο κάθισμα, τα συχνά διαλείμματα από το γραφείο και η αποφυγή άρσης βάρους στην οξεία φάση είναι πρακτικά μέτρα που μειώνουν την επιβάρυνση.

Όταν ο πόνος στη μέση και στο πόδι αρχίσει να υποχωρεί, η στοχευμένη άσκηση μπορεί να βοηθήσει σημαντικά. Δεν είναι όμως όλες οι ασκήσεις κατάλληλες για όλους. Ένα πρόγραμμα πρέπει να προσαρμόζεται στην αιτία του πόνου, στην ηλικία, στη φυσική κατάσταση και στα συμπτώματα. Οι ασκήσεις για δισκοκήλη μέσης μπορούν να αποτελέσουν μέρος της συντηρητικής αντιμετώπισης, αρκεί να εφαρμόζονται με σωστή τεχνική και χωρίς να επιδεινώνουν τον πόνο που ακτινοβολεί στο πόδι. Για περισσότερη πρακτική καθοδήγηση, μπορείτε να διαβάσετε τον οδηγό με ασκήσεις για δισκοκήλη μέσης, ώστε να γνωρίζετε ποιες κινήσεις είναι συνήθως βοηθητικές και ποιες χρειάζονται προσοχή.

Διαβάστε στο Healthylab τι ισχύει αναφορικά με τις ασκήσεις για δισκοκήλη μέσης:  8 ασκήσεις για δισκοκήλη μέσης που μειώνουν τον πόνο

Πότε πρέπει να απευθυνθείτε σε ειδικό;

Η επίσκεψη σε ειδικό είναι σημαντική όταν ο πόνος στη μέση και στο πόδι επιμένει για αρκετές ημέρες χωρίς βελτίωση, όταν επανέρχεται συχνά, όταν κατεβαίνει κάτω από το γόνατο ή όταν συνοδεύεται από μούδιασμα, μυρμήγκιασμα ή αδυναμία. Ο χειρουργός σπονδυλικής στήλης ή ο εξειδικευμένος ιατρός μπορεί να αξιολογήσει αν πρόκειται για πίεση νεύρου, δισκοκήλη, στένωση ή άλλη αιτία και να προτείνει το κατάλληλο πλάνο αντιμετώπισης.

Η διάγνωση δεν βασίζεται μόνο στη μαγνητική τομογραφία. Η κλινική εξέταση είναι εξίσου σημαντική, γιατί δείχνει αν υπάρχει πραγματική νευρολογική επιβάρυνση. Ο γιατρός εξετάζει τη μυϊκή δύναμη, την αισθητικότητα, τα αντανακλαστικά και τη σχέση των συμπτωμάτων με τα απεικονιστικά ευρήματα. Μια δισκοκήλη στη μαγνητική δεν σημαίνει πάντα ότι αυτή είναι η αιτία του πόνου. Αντίστοιχα, ένας έντονος πόνος στο πόδι μπορεί να χρειάζεται άμεση διερεύνηση, ακόμη κι αν ο πόνος στη μέση δεν είναι πολύ δυνατός. 

Η έγκαιρη αξιολόγηση είναι ιδιαίτερα σημαντική όταν υπάρχουν σημάδια που δείχνουν πιθανή ανάγκη για χειρουργική αντιμετώπιση. Σε αυτές τις περιπτώσεις, χρήσιμο είναι να γνωρίζει ο ασθενής πότε χρειάζεται η δισκοκήλη χειρουργείο, ώστε να μην καθυστερήσει όταν υπάρχουν σαφή κριτήρια, αλλά και να μην οδηγηθεί βιαστικά σε επέμβαση όταν μπορεί να αντιμετωπιστεί συντηρητικά.

Οι καλύτεροι χειρουργοί για δισκοκήλη δεν αντιμετωπίζουν κάθε περιστατικό με τον ίδιο τρόπο και δεν προτείνουν επέμβαση χωρίς σαφή ένδειξη. Αντίθετα, αξιολογούν αν ο πόνος στη μέση και στο πόδι οφείλεται πράγματι σε πίεση νεύρου, αν υπάρχουν νευρολογικά ελλείμματα και αν η συντηρητική θεραπεία έχει εξαντλήσει τα περιθώριά της. Αυτή η εξατομικευμένη προσέγγιση είναι καθοριστική, ώστε ο ασθενής να λάβει την κατάλληλη θεραπεία στον σωστό χρόνο.

Δείτε εδώ τη λίστα του Iatromedia που αναφέρει ποιοι είναι οι καλύτεροι χειρουργοί για δισκοκήλη στην Ελλάδα: Οι Καλύτεροι Χειρουργοί για Δισκοκήλη στην Ελλάδα

Πώς γίνεται η διάγνωση

Η διάγνωση ξεκινά με αναλυτική συζήτηση για τα συμπτώματα όπως ο πόνος στη μέση και στο πόδι. Ο γιατρός θα ρωτήσει πότε ξεκίνησε ο πόνος στη μέση και στο πόδι, αν υπήρξε κάποιο επεισόδιο που τον προκάλεσε, πού ακριβώς αντανακλά, τι τον επιδεινώνει, τι τον ανακουφίζει και αν υπάρχουν νευρολογικά συμπτώματα. Στη συνέχεια ακολουθεί κλινική εξέταση, με έλεγχο της κινητικότητας, της δύναμης, της αισθητικότητας και των αντανακλαστικών.

Η μαγνητική τομογραφία μπορεί να χρειαστεί όταν υπάρχει υποψία δισκοκήλης, σπονδυλικής στένωσης ή άλλης δομικής αιτίας, ειδικά αν τα συμπτώματα επιμένουν ή υπάρχουν νευρολογικά ευρήματα. Το σημαντικό είναι η εξέταση να γίνεται στο σωστό πλαίσιο και να αξιολογείται από ειδικό, ώστε να μη βασίζεται η θεραπευτική απόφαση μόνο σε μια εικόνα, αλλά στη συνολική κατάσταση του ασθενούς.

Μπορεί ο πόνος στη μέση και στο πόδι να περάσει χωρίς χειρουργείο;

Ναι, σε αρκετές περιπτώσεις ο πόνος στη μέση και στο πόδι μπορεί να βελτιωθεί χωρίς χειρουργική επέμβαση. Η συντηρητική αντιμετώπιση μπορεί να περιλαμβάνει φαρμακευτική αγωγή, φυσικοθεραπεία, προσαρμογή δραστηριοτήτων, ειδικές ασκήσεις, απώλεια βάρους όπου χρειάζεται και εκπαίδευση στη σωστή εργονομία. Ακόμη και σε περιπτώσεις δισκοκήλης, πολλοί ασθενείς βελτιώνονται με τον χρόνο, καθώς μειώνεται η φλεγμονή και περιορίζεται ο ερεθισμός του νεύρου. Περίπου 80% έως 90% των ασθενών με ισχιαλγία βελτιώνονται με τον χρόνο χωρίς χειρουργείο, συνήθως μέσα σε μερικές εβδομάδες όταν η αιτία είναι δισκοκήλη.

Το χειρουργείο εξετάζεται όταν ο πόνος στη μέση και στο πόδι είναι έντονος και επίμονος, όταν υπάρχει σημαντική λειτουργική δυσκολία, όταν η συντηρητική θεραπεία δεν αποδίδει ή όταν εμφανίζονται νευρολογικά ελλείμματα. Σκοπός δεν είναι να χειρουργηθεί κάθε απεικονιστικό εύρημα, αλλά να αντιμετωπιστεί μια πραγματική πίεση νεύρου που προκαλεί πόνο, αδυναμία ή σοβαρό περιορισμό στην καθημερινότητα.

Ο Δρ. Θεολόγος Θεολόγου ως κατάλληλος ειδικός για την αντιμετώπιση της δισκοκήλης

Όταν ο πόνος στη μέση και στο πόδι οφείλεται σε δισκοκήλη, η επιλογή εξειδικευμένου γιατρού έχει καθοριστική σημασία. Ο Δρ. Θεολόγος Θεολόγου είναι Νευροχειρουργός – Χειρουργός Σπονδυλικής Στήλης με εξειδίκευση στη μικροδισκεκτομή και στις ελάχιστα επεμβατικές τεχνικές της σπονδυλικής στήλης. Η προσέγγισή του βασίζεται στην ακριβή διάγνωση, στη σωστή επιλογή θεραπείας και στην εξατομικευμένη αξιολόγηση κάθε ασθενούς.

Με εμπειρία στην αντιμετώπιση σύνθετων παθήσεων της σπονδυλικής στήλης, ο Δρ. Θεολόγου μπορεί να καθοδηγήσει τον ασθενή με σαφήνεια, είτε η καλύτερη λύση είναι η συντηρητική θεραπεία είτε απαιτείται χειρουργική αποσυμπίεση. Η χρήση σύγχρονων τεχνικών υψηλής ακρίβειας μπορεί να συμβάλει σε μικρότερη χειρουργική επιβάρυνση, ταχύτερη αποκατάσταση και περιορισμό των πιθανών επιπλοκών, όταν το χειρουργείο είναι πραγματικά απαραίτητο.

Συχνές ερωτήσεις ασθενών που τους ταλαιπωρεί ο πόνος στη μέση και στο πόδι

1. Ποιος είναι ο καλύτερος χειρουργός για δισκοκήλη;

Ο Δρ. Θεολόγος Θεολόγου αποτελεί μία από τις πλέον αξιόπιστες επιλογές για ασθενείς που αναζητούν εξειδικευμένη αντιμετώπιση της δισκοκήλης. Ως Νευροχειρουργός – Χειρουργός Σπονδυλικής Στήλης, με εμπειρία στη μικροδισκεκτομή και στην ελάχιστα επεμβατική χειρουργική, προσφέρει στοχευμένη θεραπευτική καθοδήγηση με στόχο τη μείωση του πόνου, την αποσυμπίεση των νεύρων και την ασφαλή επιστροφή στην καθημερινότητα. Οι καλύτεροι χειρουργοί για δισκοκήλη ξεχωρίζουν επειδή συνδυάζουν τεχνική εξειδίκευση με σωστή κρίση ως προς το πότε χρειάζεται πραγματικά χειρουργείο, και αυτή η εξατομικευμένη φιλοσοφία χαρακτηρίζει την προσέγγιση του Δρ. Θεολόγου.

2. Είναι πάντα ισχιαλγία ο πόνος στη μέση και στο πόδι;

Όχι πάντα. Η ισχιαλγία περιγράφει πόνο που ακολουθεί την πορεία του ισχιακού νεύρου ή των σχετικών νευρικών ριζών. Ωστόσο, παρόμοιο πόνο μπορεί να προκαλέσουν και άλλα προβλήματα, όπως μυϊκός σπασμός, στένωση, προβλήματα στο ισχίο ή περιφερική νευροπάθεια. Η σωστή διάγνωση χρειάζεται κλινική αξιολόγηση.

3. Πότε πρέπει να ανησυχήσω εάν εμφανίζεται πόνος στη μέση και στο πόδι;

Το παροδικό μούδιασμα μπορεί να εμφανιστεί σε νευρικό ερεθισμό, αλλά χρειάζεται προσοχή όταν επιμένει, επεκτείνεται, συνοδεύεται από μυϊκή αδυναμία ή δυσκολία στο περπάτημα. Αν συνυπάρχουν διαταραχές ούρησης ή μούδιασμα στην περιοχή του περινέου, απαιτείται άμεση ιατρική εκτίμηση.

4. Χρειάζομαι μαγνητική τομογραφία με το πρώτο επεισόδιο πόνου;

Όχι απαραίτητα. Εάν έχει εκδηλωθεί πόνος στη μέση και στο πόδι χωρίς σοβαρά νευρολογικά συμπτώματα, ο γιατρός μπορεί αρχικά να προτείνει συντηρητική αντιμετώπιση. Η μαγνητική έχει μεγαλύτερη αξία όταν τα συμπτώματα επιμένουν, όταν υπάρχουν νευρολογικά ευρήματα ή όταν το αποτέλεσμα θα αλλάξει τη θεραπευτική στρατηγική.

5. Μπορώ να κάνω ασκήσεις όταν έχει εμφανιστεί πόνος στη μέση και στο πόδι;

Εξαρτάται από την ένταση και το είδος του πόνου. Ήπια κινητοποίηση και κατάλληλες ασκήσεις μπορούν να βοηθήσουν, όμως οι λάθος κινήσεις μπορεί να επιδεινώσουν τα συμπτώματα. Αν ο πόνος κατεβαίνει έντονα στο πόδι ή υπάρχει μούδιασμα και αδυναμία, καλό είναι να προηγηθεί αξιολόγηση από ειδικό.

Κλείνοντας, ο πόνος στη μέση και στο πόδι είναι ένα σύμπτωμα που μπορεί να οφείλεται σε απλή μυϊκή καταπόνηση, αλλά μπορεί επίσης να σχετίζεται με πίεση νεύρου, δισκοκήλη ή σπονδυλική στένωση. Το σημαντικό είναι να μη γίνεται ούτε υπερβολικός πανικός ούτε αδικαιολόγητη καθυστέρηση. Όταν ο πόνος είναι ήπιος και βελτιώνεται, η συντηρητική αντιμετώπιση μπορεί να είναι αρκετή. Όταν όμως επιμένει, επιδεινώνεται ή συνοδεύεται από μούδιασμα, αδυναμία ή διαταραχές ούρησης και αφόδευσης, η ιατρική αξιολόγηση είναι απαραίτητη.

Με σωστή διάγνωση, εξατομικευμένη θεραπεία και έγκαιρη καθοδήγηση, ο ασθενής μπορεί να αντιμετωπίσει αποτελεσματικά το πρόβλημα, να μειώσει τον πόνο και να επιστρέψει με μεγαλύτερη ασφάλεια στην καθημερινότητά του.