Αίμα μετά την επαφή: Είναι φυσιολογικό;

Η εμφάνιση για αίμα μετά την επαφή αποτελεί ένα σύμπτωμα που μπορεί να προκαλέσει έντονη ανησυχία, αμηχανία ή ακόμη και φόβο. Στην ιατρική ορολογία, το φαινόμενο αυτό ονομάζεται μετασυνουσιακή αιμορραγία και αφορά την έκκριση αίματος από τον κόλπο αμέσως μετά ή λίγες ώρες μετά τη σεξουαλική επαφή, χωρίς αυτή να σχετίζεται με την αναμενόμενη περίοδο της γυναίκας. Πρόκειται για μια κατάσταση που επηρεάζει ένα σημαντικό ποσοστό των σεξουαλικά ενεργών γυναικών κάποια στιγμή στη ζωή τους.

Αν και το πρώτο πράγμα που έρχεται στο μυαλό πολλών γυναικών είναι ο φόβος για κάτι εξαιρετικά σοβαρό, η αλήθεια είναι ότι οι αιτίες ποικίλλουν από πολύ απλές και εύκολα αντιμετωπίσιμες έως πιο σύνθετες ιατρικές καταστάσεις. Η σωστή ενημέρωση, η κατανόηση του σώματος και η έγκαιρη επίσκεψη στον ειδικό αποτελούν τα βασικά βήματα για τη διαχείριση αυτού του συμπτώματος. Το παρόν άρθρο αναλύει διεξοδικά όλα όσα πρέπει να γνωρίζει μια γυναίκα για το αίμα μετά την επαφή, τις πιθανές αιτίες, τα συμπτώματα που πρέπει να προσέξει και τη διαδικασία της διάγνωσης.

Τι προκαλεί το αίμα μετά την επαφή; Οι συχνότερες αιτίες

Πρέπει να εξεταστούν οι διάφοροι μηχανισμοί και οι ιστοί του αναπαραγωγικού συστήματος που μπορεί να τραυματιστούν ή να ερεθιστούν κατά τη διάρκεια της συνουσίας. Οι αιτίες χωρίζονται συνήθως σε καλοήθεις ανατομικές αλλοιώσεις, φλεγμονές και ορμονικές μεταβολές.

Κολπική ξηρότητα και τριβή

Η έλλειψη επαρκούς λίπανσης είναι ίσως η πιο κοινή και απλή αιτία για το αίμα μετά την επαφή. Όταν ο κολπικός ιστός δεν είναι επαρκώς ενυδατωμένος, η τριβή κατά τη διάρκεια της επαφής μπορεί να προκαλέσει μικροσκοπικές σχισμές ή αμυχές στο κολπικό τοίχωμα. Αυτές οι μικρορήξεις αιμορραγούν ελαφρώς, αφήνοντας ίχνη ροζ ή κόκκινου αίματος. Η κολπική ξηρότητα μπορεί να οφείλεται σε ανεπαρκή προκαταρκτικά παιχνίδια, στο άγχος, στη χρήση ορισμένων φαρμάκων (όπως αντιαλλεργικά) ή σε ορμονικές διακυμάνσεις.

Πολύποδες του τραχήλου της μήτρας

Οι πολύποδες είναι μικρά, καλοήθη (μη καρκινικά) μορφώματα που αναπτύσσονται στο βλεννογόνο του τραχηλικού πόρου. Επειδή οι πολύποδες είναι πλούσιοι σε αιμοφόρα αγγεία και εξαιρετικά εύθραυστοι, η μηχανική πίεση ή η επαφή μαζί τους κατά τη διάρκεια της συνουσίας μπορεί πολύ εύκολα να προκαλέσει αιμορραγία. Το αίμα σε αυτή την περίπτωση είναι συνήθως ζωηρό κόκκινο.

Εκτρόπιο του τραχήλου (Τραχηλική εκτοπία)

Αυτή η κατάσταση εμφανίζεται όταν τα εσωτερικά κύτταρα του τραχηλικού σωλήνα εξαπλώνονται στην εξωτερική επιφάνεια του τραχήλου. Αυτά τα κύτταρα είναι πολύ πιο ευαίσθητα και αιμορραγούν εύκολα με το παραμικρό άγγιγμα. Το εκτρόπιο είναι ιδιαίτερα συχνό σε νεαρές γυναίκες, σε εγκύους και σε όσες λαμβάνουν αντισυλληπτικά χάπια, λόγω της επίδρασης των οιστρογόνων, και θεωρείται μια εντελώς καλοήθης ανατομική παραλλαγή.

Δείτε ακόμη: Αιμορραγία στην εμμηνόπαυση: Πότε αποτελεί ανησυχητικό σύμπτωμα και χρειάζεται άμεσο έλεγχο

Λοιμώξεις και φλεγμονές του αναπαραγωγικού συστήματος

Οι φλεγμονώδεις καταστάσεις του κόλπου και του τραχήλου αποτελούν έναν ακόμη βασικό παράγοντα που συνδέεται άμεσα με την εμφάνιση για αίμα μετά την επαφή. Όταν οι ιστοί είναι ερεθισμένοι και γεμάτοι αίμα λόγω φλεγμονής, γίνονται εξαιρετικά ευάλωτοι στην επαφή.

Τραχηλίτιδα

Η τραχηλίτιδα είναι η φλεγμονή του τραχήλου της μήτρας, η οποία προκαλείται συχνότερα από Σεξουαλικώς Μεταδιδόμενα Νοσήματα (ΣΜΝ), όπως τα χλαμύδια, η γονόρροια και οι τριχομονάδες. Ο φλεγμονώδης τράχηλος είναι διογκωμένος και ευαίσθητος. Κατά τη σεξουαλική επαφή, η πίεση στον τράχηλο προκαλεί τη ρήξη των μικρών αγγείων της περιοχής, με αποτέλεσμα την έκκριση αίματος, η οποία συχνά συνοδεύεται από δύσοσμα ή ασυνήθιστα κολπικά υγρά.

Κολπίτιδα και Πυελική Φλεγμονώδης Νόσος (ΠΦΝ)

Η κολπίτιδα (είτε βακτηριακή είτε μυκητιασική) προκαλεί γενικευμένο ερεθισμό του κολπικού βλεννογόνου. Αντίστοιχα, η Πυελική Φλεγμονώδης Νόσος είναι μια σοβαρότερη λοίμωξη που εξαπλώνεται στα ανώτερα γεννητικά όργανα (μήτρα, σάλπιγγες). Και οι δύο καταστάσεις αυξάνουν την αιμάτωση και την ευαισθησία των ιστών, καθιστώντας το αίμα μετά την επαφή ένα κοινό εύρημα, το οποίο συχνά συνυπάρχει με πόνο βαθιά στην πύελο (δυσπαρευνία).

Ο ρόλος της εμμηνόπαυσης και των ορμονικών αλλαγών

Οι ορμονικές μεταβολές κατά τη διάρκεια της ζωής μιας γυναίκας επηρεάζουν δραματικά τη δομή και την υγεία των κολπικών ιστών, δημιουργώντας συνθήκες που ευνοούν την αιμορραγία μετά τη συνουσία.

Κολπική ατροφία

Μετά την εμμηνόπαυση, τα επίπεδα των οιστρογόνων στο σώμα της γυναίκας μειώνονται κατακόρυφα. Τα οιστρογόνα είναι υπεύθυνα για τη διατήρηση του πάχους, της ελαστικότητας και της υγρασίας των κολπικών τοιχωμάτων. Η έλλειψή τους οδηγεί σε κολπική ατροφία, μια κατάσταση όπου ο κόλπος στενεύει, χάνει την ελαστικότητά του και τα τοιχώματά του γίνονται πολύ λεπτά και ξηρά. Στις περιπτώσεις αυτές, η σεξουαλική επαφή μπορεί να γίνει επώδυνη και να προκαλέσει εύκολα σχισμές και αίμα μετά την επαφή.

Ορμονικά σκευάσματα και αντισύλληψη

Γυναίκες που ξεκινούν ή αλλάζουν αντισυλληπτικά χάπια, που χρησιμοποιούν ενδομήτρια σπειράματα (σπιράλ) ή που υποβάλλονται σε ορμονικές θεραπείες, ενδέχεται να εμφανίσουν ακανόνιστη αιμορραγία ή κηλίδες αίματος, οι οποίες μπορεί να εκδηλωθούν τυχαία αμέσως μετά την επαφή. Αυτό οφείλεται στην προσαρμογή του ενδομητρίου στις νέες ορμονικές ισορροπίες.

Mπορεί να σας ενδιαφέρει: Πότε τα κολπικά υγρά πρέπει να σας ανησυχούν

Πότε το αίμα μετά την επαφή κρύβει κάτι πιο σοβαρό;

Αν και οι περισσότερες αιτίες είναι καλοήθεις, το αίμα μετά την επαφή αποτελεί ένα από τα κλασικά προειδοποιητικά σημάδια για ορισμένες σοβαρές παθολογικές καταστάσεις που απαιτούν άμεση ιατρική διερεύνηση και αποκλεισμό.

Καρκίνος του τραχήλου της μήτρας

Η μετασυνουσιακή αιμορραγία είναι το πιο συχνό πρώιμο σύμπτωμα του καρκίνου του τραχήλου της μήτρας. Οι κακοήθεις όγκοι στον τράχηλο δημιουργούν νέα, εξαιρετικά εύθραυστα αιμοφόρα αγγεία που σπάνε εύκολα κατά τη μηχανική επαφή. Είναι ζωτικής σημασίας για κάθε γυναίκα που εμφανίζει αυτό το σύμπτωμα, ειδικά αν επαναλαμβάνεται, να ελέγξει την κατάσταση του τραχήλου της.

Καρκίνος του ενδομητρίου ή του κόλπου

Σε σπανιότερες περιπτώσεις, ιδιαίτερα σε μετεμμηνοπαυσιακές γυναίκες, το αίμα μετά την επαφή μπορεί να προέρχεται από την κοιλότητα της μήτρας (ενδομήτριο) ή από τα τοιχώματα του ίδιου του κόλπου λόγω κακοήθειας. Κάθε αιμορραγία μετά την εμμηνόπαυση, ανεξάρτητα από το αν συνδέεται με την επαφή ή όχι, πρέπει να θεωρείται ύποπτη μέχρι να αποδειχθεί το αντίθετο από τον γιατρό.

Συμπτώματα που απαιτούν άμεση εξέταση

Μια μεμονωμένη περίπτωση όπου παρατηρείται ελάχιστο αίμα μετά την επαφή (π.χ. μερικές ροζ κηλίδες) μετά από μια έντονη συνουσία μπορεί να μην είναι ανησυχητική. Ωστόσο, υπάρχουν συγκεκριμένα συνοδά συμπτώματα που δείχνουν ότι η κατάσταση χρήζει άμεσης ιατρικής αξιολόγησης:

• Επαναλαμβανόμενη αιμορραγία: Το αίμα εμφανίζεται σχεδόν μετά από κάθε σεξουαλική επαφή.
• Έντονος πόνος: Πόνος κατά τη διάρκεια της επαφής (δυσπαρευνία) ή συνεχής πόνος χαμηλά στην κοιλιά και την πύελο.
• Ασυνήθιστα κολπικά υγρά: Εκκρίσεις με έντονη, δυσάρεστη οσμή ή περίεργο χρώμα (κίτρινο, πράσινο).
• Μεγάλη ποσότητα αίματος: Η αιμορραγία είναι έντονη, θυμίζει κανονική περίοδο ή περιέχει θρόμβους.
• Ηλικιακός παράγοντας: Η γυναίκα βρίσκεται στην εμμηνόπαυση και δεν θα έπρεπε να έχει καμία κολπική αιμορραγία.

Διαβάστε επίσης: Παρατεταμένη περίοδος με λίγο αίμα : Τι μπορεί να σημαίνει

Πώς γίνεται η διάγνωση από τον γυναικολόγο

Η διαδικασία για την εύρεση της ακριβούς αιτίας που προκαλεί το αίμα μετά την επαφή περιλαμβάνει μια σειρά από στοχευμένες εξετάσεις στο γυναικολογικό ιατρείο. Ο γιατρός θα ξεκινήσει με ένα λεπτομερές ιατρικό ιστορικό, ρωτώντας για τη συχνότητα της αιμορραγίας, τη σχέση της με τον κύκλο, τη χρήση αντισύλληψης και τυχόν άλλα συμπτώματα.

Η κλινική εξέταση περιλαμβάνει:

1. Εξέταση με κάτοπτρο: Επιτρέπει στον γιατρό να δει απευθείας τον κόλπο και τον τράχηλο, εντοπίζοντας εμφανείς ερεθισμούς, πολύποδες, εκτρόπιο ή ύποπτες αλλοιώσεις.
2. Τεστ Παπανικολάου (Test Pap) και HPV DNA Test: Απαραίτητο για την ανίχνευση προκαρκινικών αλλοιώσεων ή της παρουσίας του ιού των ανθρωπίνων θηλωμάτων (HPV), που σχετίζεται με τον καρκίνο του τραχήλου.
3. Καλλιέργειες κολπικού/τραχηλικού υγρού: Για τον εντοπισμό λοιμώξεων και Σεξουαλικώς Μεταδιδόμενων Νοσημάτων.
4. Διακολπικό υπερηχογράφημα: Για τον έλεγχο της μήτρας, του πάχους του ενδομητρίου και των ωοθηκών.
5. Κολποσκόπηση και Βιοψία: Εάν το Τεστ Παπ ή η όψη του τραχήλου δείξουν κάτι ασυνήθιστο, η κολποσκόπηση προσφέρει μια μεγεθυμένη εικόνα του τραχήλου, επιτρέποντας τη λήψη μικρού δείγματος ιστού (βιοψία) για ιστολογική ανάλυση.

Θεραπευτικές επιλογές και αντιμετώπιση

Η αντιμετώπιση για το αίμα μετά την επαφή εξαρτάται αποκλειστικά από την υποκείμενη αιτία που θα αναδείξει η διάγνωση.

• Για την ξηρότητα: Χρήση υδατοδιαλυτών λιπαντικών κατά την επαφή ή κολπικών ενυδατικών κρεμών. Σε μετεμμηνοπαυσιακές γυναίκες, οι τοπικές κρέμες ή τα υπόθετα οιστρογόνων κάνουν θαύματα στην αποκατάσταση του κολπικού ιστού.
• Για τις λοιμώξεις: Χορήγηση της κατάλληλης αντιβιοτικής ή αντιμυκητιασικής θεραπείας, με ταυτόχρονη θεραπεία και του ερωτικού συντρόφου όπου απαιτείται.
• Για τους πολύποδες και το εκτρόπιο: Οι πολύποδες μπορούν να αφαιρεθούν εύκολα και ανώδυνα στο ιατρείο. Για το εκτρόπιο, αν προκαλεί συχνή αιμορραγία, μπορεί να εφαρμοστεί καυτηριασμός (κρυοπηξία ή διαθερμία) για τη σταθεροποίηση του ιστού.
• Για σοβαρότερες παθολογίες: Εάν διαγνωστούν προκαρκινικές αλλοιώσεις ή κακοήθεια, σχεδιάζεται άμεσα ένα εξειδικευμένο θεραπευτικό πλάνο που μπορεί να περιλαμβάνει χειρουργική επέμβαση, χημειοθεραπεία ή ακτινοβολία.

Πρόληψη και φροντίδα της γυναικολογικής υγείας

Η πρόληψη παίζει καθοριστικό ρόλο στην αποφυγή καταστάσεων που οδηγούν σε αίμα μετά την επαφή. Η συνεπής τήρηση των ετήσιων γυναικολογικών ελέγχων (Τεστ Παπ, υπέρηχος) διασφαλίζει ότι τυχόν αλλοιώσεις ή λοιμώξεις θα εντοπιστούν και θα αντιμετωπιστούν πριν προκαλέσουν συμπτώματα. Επιπλέον, η χρήση προφυλακτικού προστατεύει από τα ΣΜΝ που προκαλούν τραχηλίτιδα. Η επικοινωνία με τον σύντροφο για την εξασφάλιση επαρκούς διέγερσης και η χρήση λιπαντικού μπορούν να εκμηδενίσουν την πιθανότητα τραυματισμού λόγω ξηρότητας. Το σώμα στέλνει μηνύματα και η μετασυνουσιακή αιμορραγία είναι ένα μήνυμα που δεν πρέπει ποτέ να αγνοείται, ακόμη κι αν η πιθανότητα για κάτι σοβαρό είναι μικρή.

Όταν το αίμα μετά την επαφή επιμένει ή συνδέεται με υποκείμενες παθολογίες του τραχήλου και του αναπαραγωγικού συστήματος, η εξειδικευμένη προσέγγιση είναι απαραίτητη. Ο Γυναικολόγος Ογκολόγος στην Αθήνα Δρ. Γεώργιος – Μάριος Μακρής, ο οποίος θεωρείται ο κορυφαίος γιατρός για την αντιμετώπιση του καρκίνου τραχήλου της μήτρας και του καρκίνου ενδομητρίου, διαθέτει τη βαθιά γνώση και τον απαραίτητο εξοπλισμό για να προσεγγίσει το πρόβλημα με απόλυτη ασφάλεια και εγκυρότητα. Μέσα από μια λεπτομερή κλινική εξέταση, τη διενέργεια σύγχρονης κολποσκόπησης και τη στοχευμένη λήψη βιοψιών, μπορεί να αποκλείσει με ακρίβεια κάθε πιθανότητα κακοήθειας ή προκαρκινικής αλλοίωσης.

Δείτε ακόμη: Τι είναι ο καρκίνος ενδομητρίου;