Δρ. Παναγιώτης Κουλουμέντας: Τραυματισμός μηνίσκου – Πότε χρειάζεται συρραφή

Ο τραυματισμός μηνίσκου είναι μία από τις συχνότερες κακώσεις του γόνατος και μπορεί να εμφανιστεί τόσο σε αθλητές όσο και στον γενικό πληθυσμό. Όταν μια βλάβη του μηνίσκου χρειάζεται χειρουργική αντιμετώπιση, ένα από τα σημαντικότερα ερωτήματα είναι εάν πρέπει να πραγματοποιηθεί συρραφή ή αφαίρεση του τραυματισμένου τμήματος. Η σύγχρονη προσέγγιση δίνει ιδιαίτερη έμφαση στη διατήρηση όσο το δυνατόν μεγαλύτερου τμήματος του φυσικού μηνίσκου, όταν αυτό είναι εφικτό.

Ο Δρ. Παναγιώτης Β. Κουλουμέντας, Ορθοπαιδικός Χειρουργός με εξειδίκευση στις αθλητικές κακώσεις και την αρθροσκοπική χειρουργική, εξηγεί γιατί η συρραφή αποτελεί προτεραιότητα σε έναν τραυματισμό που μπορεί να αποκατασταθεί. Διευθύνει από τον Νοέμβριο του 2014 την Κλινική Ορθοπαιδικής και Αθλητικής Ορθοπαιδικής στο Νοσοκομείο Metropolitan, ενώ έχει μετεκπαιδευτεί στο Μόναχο σε πανεπιστημιακό περιβάλλον αθλητικής ορθοπαιδικής.

Στο πλαίσιο των Video Q&A του Iatromedia, ο Δρ. Κουλουμέντας αναλύει πότε ένας τραυματισμός μηνίσκου μπορεί να αντιμετωπιστεί με συρραφή, πότε μπορεί να χρειαστεί αφαίρεση τμήματος του μηνίσκου και γιατί η διατήρησή του έχει ιδιαίτερη σημασία για τη μακροχρόνια λειτουργία του γόνατος.

Τι είναι ο τραυματισμός μηνίσκου;

Οι μηνίσκοι είναι σημαντικές δομές του γόνατος που βρίσκονται ανάμεσα στο μηριαίο οστό και την κνήμη. Συμβάλλουν στην κατανομή των φορτίων μέσα στην άρθρωση, στην απορρόφηση των κραδασμών και στη συνολική λειτουργία του γόνατος. Για αυτό ο ρόλος τους δεν περιορίζεται απλώς στο να λειτουργούν ως ένα «μαξιλαράκι» ανάμεσα στα οστά.

Ένας τραυματισμός μηνίσκου μπορεί να προκύψει έπειτα από απότομη περιστροφική κίνηση του γόνατος, ιδιαίτερα κατά τη διάρκεια μιας αθλητικής δραστηριότητας. Ωστόσο, οι βλάβες του μηνίσκου δεν είναι όλες ίδιες. Η μορφή, η θέση και τα χαρακτηριστικά της ρήξης, αλλά και η συνολική κατάσταση του γόνατος, είναι στοιχεία που λαμβάνονται υπόψη κατά την επιλογή της θεραπείας.

Σε αρκετές περιπτώσεις η αξιολόγηση πραγματοποιείται με κλινική εξέταση και απεικονιστικό έλεγχο. Όταν κρίνεται απαραίτητη η χειρουργική αντιμετώπιση, αυτή πραγματοποιείται συνήθως αρθροσκοπικά. Η αρθροσκόπηση επιτρέπει στον χειρουργό να εξετάσει και να αντιμετωπίσει παθήσεις στο εσωτερικό μιας άρθρωσης μέσω μικρών τομών.

Τραυματισμός μηνίσκου: Γιατί προτιμάται η συρραφή όταν είναι εφικτή;

Σύμφωνα με τον Δρ. Κουλουμέντα, όταν ένας τραυματισμός μηνίσκου μπορεί να αποκατασταθεί με συρραφή, βασικό μέλημα είναι να διατηρηθεί ο φυσικός μηνίσκος. Με άλλα λόγια, στόχος δεν είναι να αφαιρεθεί εξαρχής το τραυματισμένο τμήμα, αλλά να εξεταστεί πρώτα εάν η συγκεκριμένη βλάβη μπορεί να επιδιορθωθεί.

Η φιλοσοφία αυτή σχετίζεται άμεσα με τη λειτουργία του μηνίσκου μέσα στο γόνατο. Η διατήρησή του βοηθά στη φυσιολογικότερη κατανομή των δυνάμεων που ασκούνται στην άρθρωση κατά τη βάδιση, το τρέξιμο και τις καθημερινές κινήσεις. Για αυτό, όταν οι συνθήκες το επιτρέπουν, η συρραφή μπορεί να έχει σημαντικά πλεονεκτήματα για τη μακροχρόνια προστασία και λειτουργία της άρθρωσης.

Αυτό, ωστόσο, δεν σημαίνει ότι κάθε βλάβη μπορεί να συρραφεί. Ο Ορθοπαιδικός Χειρουργός αξιολογεί τα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά της ρήξης και αποφασίζει εάν υπάρχουν οι κατάλληλες προϋποθέσεις για επούλωση και διατήρηση του μηνίσκου.

Πότε μπορεί να γίνει συρραφή μηνίσκου;

Η δυνατότητα συρραφής εξαρτάται από τον τύπο και τη θέση της ρήξης, την ποιότητα του μηνισκικού ιστού, την αιμάτωση της περιοχής και άλλους παράγοντες που αφορούν τόσο τον τραυματισμό όσο και τον ίδιο τον ασθενή. Επομένως, δύο ασθενείς με έναν φαινομενικά παρόμοιο ‘ τραυματισμός μηνίσκου ‘ δεν είναι απαραίτητο να χρειάζονται ακριβώς την ίδια αντιμετώπιση.

Ιδιαίτερη σημασία έχει το εάν η βλάβη βρίσκεται σε περιοχή με επαρκή δυνατότητα επούλωσης. Ορισμένες ρήξεις έχουν χαρακτηριστικά που τις καθιστούν περισσότερο κατάλληλες για επιδιόρθωση, ενώ άλλες δεν μπορούν να αποκατασταθούν με αξιόπιστο τρόπο. Η απόφαση επομένως λαμβάνεται εξατομικευμένα.

Η ηλικία και το επίπεδο δραστηριότητας μπορεί επίσης να συνεκτιμηθούν, χωρίς όμως ένας μόνο παράγοντας να καθορίζει απόλυτα την επιλογή. Το ζητούμενο είναι να διατηρηθεί όσο περισσότερο λειτουργικό μηνισκικό τμήμα είναι δυνατό, χωρίς να πραγματοποιείται μια συρραφή όταν οι πιθανότητες επιτυχούς επούλωσης δεν είναι ικανοποιητικές.

Πότε ένας τραυματισμός μηνίσκου μπορεί να χρειαστεί αφαίρεση;

Όταν η βλάβη δεν είναι δυνατόν να συρραφεί με ασφάλεια και με ρεαλιστική προοπτική επούλωσης, μπορεί να επιλεγεί η αφαίρεση του μη επιδιορθώσιμου τμήματος. Στην περίπτωση αυτή, στόχος είναι να αφαιρεθεί μόνο το τμήμα που δημιουργεί το πρόβλημα και να διατηρηθεί όσο το δυνατόν περισσότερο υγιές μηνισκικό παρέγχυμα.

Όπως εξηγεί ο Δρ. Κουλουμέντας, η αφαίρεση δεν αποτελεί την πρώτη επιλογή όταν υπάρχει δυνατότητα επιτυχούς συρραφής. Η προτεραιότητα είναι η διατήρηση του μηνίσκου και μόνο όταν αυτό δεν μπορεί να επιτευχθεί εξετάζεται η αφαίρεση του τραυματισμένου τμήματος.

Έτσι, η αντιμετώπιση οταν μιλάμε για ‘ τραυματισμός μηνίσκου ‘ δεν βασίζεται σε έναν γενικό κανόνα που εφαρμόζεται σε όλους τους ασθενείς. Η μορφολογία της βλάβης και η κατάσταση του μηνίσκου είναι καθοριστικές για την τελική χειρουργική απόφαση.

Γιατί η συρραφή μηνίσκου μπορεί να είναι πιο απαιτητική στην αρχή;

Η συρραφή μπορεί να είναι περισσότερο απαιτητική τόσο τεχνικά για τον χειρουργό όσο και κατά την αρχική περίοδο αποκατάστασης για τον ασθενή. Μετά την επέμβαση χρειάζεται χρόνος ώστε ο μηνίσκος να επουλωθεί, γεγονός που μπορεί να απαιτεί πιο προσεκτικό πρόγραμμα αποκατάστασης σε σχέση με την αφαίρεση ενός μικρού τραυματισμένου τμήματος.

Αυτός είναι και ο λόγος που ο Δρ. Κουλουμέντας επισημαίνει ότι η συρραφή μπορεί να φαίνεται δυσκολότερη «στην αρχή». Η βραχυπρόθεσμη ευκολία, όμως, δεν αποτελεί το μοναδικό κριτήριο όταν σχεδιάζεται η θεραπεία σε ‘ τραυματισμός μηνίσκου ‘ .

Το ενδιαφέρον στρέφεται και στη μακροχρόνια λειτουργία της άρθρωσης. Όταν ο μηνίσκος μπορεί να διατηρηθεί και να επουλωθεί, εξακολουθεί να επιτελεί τον φυσικό βιομηχανικό του ρόλο μέσα στο γόνατο.

Τραυματισμός μηνίσκου : Τι κερδίζει το γόνατο από τη διατήρηση του;

Ένα από τα σημαντικότερα σημεία που αναφέρει ο Δρ. Κουλουμέντας είναι η κατανομή των δυνάμεων μέσα στο γόνατο. Ο μηνίσκος συμμετέχει στη μεταφορά των φορτίων ανάμεσα στις αρθρικές επιφάνειες και για αυτό η διατήρησή του έχει ιδιαίτερη σημασία.

Με τη συρραφή επιδιώκεται η αποκατάσταση της συνέχειας και της λειτουργικότητας του μηνίσκου. Όταν αυτό επιτευχθεί, η άρθρωση μπορεί να διατηρήσει περισσότερο τη φυσιολογική της μηχανική λειτουργία. Πρόκειται για ένα σημαντικό πλεονέκτημα, ιδιαίτερα όταν εξετάζουμε το αποτέλεσμα σε βάθος χρόνου και όχι μόνο τις πρώτες εβδομάδες μετά την επέμβαση.

Για αυτό η σύγχρονη αντιμετώπιση σε ‘ τραυματισμός μηνίσκου ‘ στρέφεται, όπου είναι εφικτό, προς τη διάσωση και διατήρηση του φυσικού ιστού. Η επιλογή της κατάλληλης τεχνικής πρέπει πάντοτε να βασίζεται στα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά της βλάβης.

Διαβάστε εδώ το άρθρο: Ρήξη πρόσθιου χιαστού: Πώς καταλαβαίνουμε ότι έχει συμβεί;

Τραυματισμός μηνίσκου και ρήξη πρόσθιου χιαστού

Ένας σημαντικός τραυματισμός του γόνατος μπορεί να αφορά περισσότερες από μία δομές. Σε ορισμένες περιπτώσεις, για παράδειγμα, μια κάκωση του μηνίσκου μπορεί να συνυπάρχει με τραυματισμό του πρόσθιου χιαστού συνδέσμου. Για αυτό η ολοκληρωμένη εξέταση του γόνατος είναι σημαντική και δεν πρέπει η αξιολόγηση να περιορίζεται αποκλειστικά στο σημείο όπου ο ασθενής αισθάνεται πόνο.

Μια ρήξη του πρόσθιου χιαστού μπορεί να είναι μερική ή ολική, με την έκταση της κάκωσης και τη λειτουργική σταθερότητα του γόνατος να αποτελούν σημαντικά στοιχεία για την αξιολόγηση.

Διαβάστε εδώ το άρθρο για τη μερική ή ολική ρήξη πρόσθιου χιαστού: Μερική ή ολική ρήξη πρόσθιου χιαστού: Ποιες είναι οι διαφορές;

Ποιος είναι ο στόχος της αντιμετώπισης;

Ο στόχος δεν είναι απλώς να αντιμετωπιστεί το άμεσο σύμπτωμα. Σε  ‘ τραυματισμός μηνίσκου ‘, ο σχεδιασμός της θεραπείας πρέπει να λαμβάνει υπόψη τη λειτουργικότητα του γόνατος σε βάθος χρόνου, το επίπεδο δραστηριότητας του ασθενούς και τα χαρακτηριστικά της συγκεκριμένης βλάβης.

Η διατήρηση του φυσικού μηνίσκου αποτελεί σημαντική προτεραιότητα όταν η συρραφή είναι τεχνικά εφικτή και υπάρχουν οι κατάλληλες προϋποθέσεις επούλωσης. Όταν αυτό δεν είναι δυνατό, μπορεί να χρειαστεί περιορισμένη αφαίρεση του μη επιδιορθώσιμου τμήματος. Συνεπώς, η επιλογή μεταξύ συρραφής και αφαίρεσης δεν πρέπει να γίνεται γενικά, αλλά εξατομικευμένα για κάθε γόνατο και κάθε ασθενή.

Ο Δρ. Παναγιώτης Κουλουμέντας για  ‘ τραυματισμός μηνίσκου ‘

Ο Δρ. Παναγιώτης Β. Κουλουμέντας είναι Ορθοπαιδικός Χειρουργός με εξειδίκευση στις αθλητικές κακώσεις και την αρθροσκοπική χειρουργική. Στα βασικά πεδία εξειδίκευσής του περιλαμβάνονται οι παθήσεις του γόνατος και του ώμου, η συνδεσμοπλαστική προσθίου χιαστού, η ρομποτική ορθοπαιδική χειρουργική ισχίου και γόνατος και η χειρουργική αποκατάσταση του στροφικού πετάλου.

Από την 1η Νοεμβρίου 2014 διευθύνει την Κλινική Ορθοπαιδικής και Αθλητικής Ορθοπαιδικής στο Νοσοκομείο Metropolitan, ενώ διατηρεί το Athens Sports Orthopaedics στο Χαλάνδρι. Η εξειδίκευσή του στις αθλητικές κακώσεις συμπληρώνεται από μετεκπαίδευση στο Μόναχο σε πανεπιστημιακό περιβάλλον αθλητικής ορθοπαιδικής.

Δείτε εδώ τη λίστα με τους καλύτερους ορθοπαιδικούς στην Ελλάδα: Οι Καλύτεροι Ορθοπαιδικοί Χειρουργοί στην Ελλάδα το 2026

Αν θέλετε να παρακολουθήσετε περισσότερες συνεντεύξεις ειδικών και να ενημερωθείτε υπεύθυνα για σύγχρονες ορθοπαιδικές θεραπείες, επισκεφθείτε το Iatromedia και ανακαλύψτε όλο το περιεχόμενο των Video Q&A.